God Hapi

De oude Egyptische religie vereerde de godheid Hapi als de god van de jaarlijkse overstroming van de Nijl. Hapi was een van de meest populaire goden in het oude Egypte. Elk jaar overstroomde de rivier de Nijl en zette donkere en rijke grond af op de oevers van de rivier. Deze grond was zeer vruchtbaar en liet de gewassen van Egypte tot bloei komen. Je zou kunnen zeggen dat de jaarlijkse overstroming van Egypte het hele land in stand hield.

Het verklaart ook waarom mensen in het hele land van Egypte uitbundig Hapi vierden. Ze associeerden de god van de jaarlijkse overstromingen ook met rijkdom, overvloed en voeding.

Titels van God Hapi

Historici zeggen dat Hapi (Hapy, Hap, Hep) hoogstwaarschijnlijk een prehistorische naam voor de Nijl zelf was. Het gebeurde toen mensen hem begonnen te aanbidden als de god van de jaarlijkse overstroming van de rivier. Later veranderden mensen de naam in de Nijl of Iterw, wat “de rivier” betekent. Vandaar dat de oude Egyptenaren ook de naam van de Nijlgod veranderden in “de rivier”, of Iterw.

Om dit beter te begrijpen, betekent het Egyptische woord “Nwy” water. En de naam “Nile” komt van de Griekse verbastering van de “Neilos” die is afgeleid van “Nwy”. Mensen gaven Hapi andere titels, waaronder “heer van de vissen en vogels van de moerassen” en “de twee oevers groener maken”. Mensen noemden hem ook “maker van gerst en tarwe” en de “meester van de rivier die vegetatie bracht”.

Net als de andere Romeinse en Griekse goden, geloven legendes dat Hapi een welwillende en goede persoonlijkheid heeft. Hij had echter ook een duistere kant die onvoorspelbare vernietiging zou kunnen brengen. Men beweert ook dat de god werkte onder invloed van de farao, die ook een levende god was. Bovendien beschrijven teksten hem als de “vriend van Geb“, de Egyptische god van de aarde en de “Heer van Neper”, de god van het graan.

De jaarlijkse overstroming van de Nijl

De rivier de Nijl speelde een uiterst vitale rol bij de vorming van het land dat we Egypte noemen. Soms stak een deel van Opper-Egypte Nubië binnen. Maar meestal was de bovengrens boven Aswan bij Philae de eerste cataract van de Nijl. Aswan was vroeger de oude stad Swenett. Tijdens de geschiedenis fungeerde het als de grensstad van het oude Egypte met uitzicht op het zuiden.

De mythologie vertelt ons dat de bron van de Nijl afkomstig is uit een grot op het eiland Bigeh in de buurt van Philae. De legende geeft de reden van deze oorsprong aan de keuze van god Hapi om op deze plek te wonen. Een heilige slang beschermde de ingang van de schuilplaats. Bovendien zeggen oude teksten dat de loop van de Nijl door het land van de doden slingerde. Daarna ging het verder door de hemel in de melkweg. Ten slotte stroomde het Egypte binnen vanuit de grot op het eiland Bigeh.

Relevantie van God Hapi

De overstroming van de Nijl bij ‘overstroming’ was zo belangrijk voor het leven en de economie van Egypte dat de ouden hun leven eromheen baseerden. Elk jaar zou een enorme hoeveelheid water de oevers van de rivier de Nijl overstromen en zwart slib achterlaten. Het zou de landbouw van Egypte ondersteunen en de mensen gevoed houden.

De geschiedenis verwijst naar deze jaarlijkse overstroming als de “Aankomst van Hapi”. Mensen vierden dit evenement met grote festivals en door processies op de rivier te houden. Volgelingen van over de hele wereld zouden naar de heiligdommen van Hapi in Elephantine en Aswan reizen. Ze zouden bidden voor de juiste hoeveelheid overstroming en slib die hen zou helpen hun gewassen te verbouwen.

Je kunt je alleen maar het respect en de toewijding voorstellen die de god van de overstroming van de Nijl zou krijgen. Het belang van Hapi leidt ertoe dat sommige mensen hem aanbidden boven de almachtige zonnegod Ra. De god beheerste het water van de Nijl zelf en beïnvloedde daarmee het welzijn van miljoenen mensen.

Iconografie en representatie

Hapi was een mannelijke god, maar zijn beeldspraak toont hem als een androgyne vorm. Hij droeg een valse baard, een lendendoek en had hangende borsten met een grote buik. Het toonde zijn taak om de vruchtbaarheid van de rivier de Nijl in stand te houden. Daarnaast gaven schriftgeleerden hem ook een blauwe of groen getinte huid die water voorstelde.

Donald A MacKenzie speculeerde dat de witachtige modderige Nijl gelijkenis vertoonde met melk. Daarom associeerden mensen het witte modderige water dat uit de borsten van de god stroomde met zuigen en koesteren. Omdat mensen Hapi als vruchtbaar beschouwden, beschouwden ze hem soms als de “vader van goden”. Bovendien beschouwden mensen hem als een zorgzame vader die de kosmos in evenwicht bracht en harmonieerde.

Invloed van de natuur op Hapi-weergave

Mensen gaven of verwijderden enkele attributen van Hapi, afhankelijk van het gebied waar ze woonden. In Neder-Egypte droeg de god papyrusplanten en kikkers vergezelden hem. Opper-Egypte daarentegen had een overvloed aan lotus en krokodillen. Vandaar dat mensen uit het gebied de symbolen van beide met Hapi in verband brachten. Zelden gebruikten mensen ook een blauw nijlpaard om de god af te beelden.

Veel afbeeldingen tonen Hapi als voedseloffers dragend of water uit een kan gieten. De iconografie van de negentiende eeuw toont Hapi als een paar figuren die de stengels van twee planten vasthouden en samenbinden. Deze planten vertegenwoordigden Boven- en Beneden-Egypte; dit beschreef de binding van de twee secties rond een symbool van vereniging.

Mensen noemden de Hapi van Opper-Egypte “Hap-Meht”, terwijl de Neder-Egyptenaren Hapi “Hap-Reset” noemden. Men kon deze symbolische voorstelling vinden aan de voet van de zittende beelden van de farao. Zo kan men een stenen beeldhouwwerk van Hapi vinden in de tempel van Luxor aan de zijkanten van de zittende figuur van Ramses II Colossi. Je kunt ook Hapi-afbeeldingen ontdekken op de gigantische Kolossen van Memnon in de tempel van Amenhotep III.

Aanbidding van Hapi

Er zijn geen tempels van Hapi, maar men kan verschillende beelden en reliëfs van de god vinden in de tempels van andere goden. Mensen aanbaden de god in het hele land van Egypte, maar ze vereerden hem het meest in Swentet en Gebel El-Silsila. Mensen aanbaden Khnum, Satet en Ankut in Elephantine samen met de god Hapi. Zijn priesters op het eiland Elephantine hadden een nilometer om het niveau van de Nijl te meten en te bewaken.

Conclusie

De oude Egyptenaren vereerden god Hapi enorm om meerdere redenen, waaronder de oogst en het algehele welzijn van het land. Hapi was niet alleen de beschermer van het volk, maar ze beschouwden hem ook als een drager van het leven van het oude Egypte. Tot op de dag van vandaag herinneren mensen zich de god met genegenheid en respect.

Leave a Reply

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.